Pagina's

donderdag 21 november 2013

Contract

Een vriend van me heeft een contract. “Da’s fijn”, hoor ik u denken. “maar wat moet ik ermee?” Maar er is iets interessants aan de hand met dat contract, want het is een projectcontract. De werkgever heeft hem dus ingehuurd voor de periode dat hij nodig is. Is hij niet meer nodig, dan kan hij vertrekken. Een verkapte vorm van uitzenddienst dus, met als grootste verschil dat er een einddatum aan het contract zit en er dus geen uitzendconstructie nodig is. Dat wil zeggen: er zit een einddatum aan het project. Project afgelopen, dan ook geen werk meer. Weet de werkgever na dit project nog een ander project binnen te halen, dan kan die vriend van me doorwerken in het nieuwe project. Totdat de werkgever helemaal geen projecten meer krijgt van zijn klanten. Tenminste, geen project waar die vriend van mij in past.

Het projectcontract is geen arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd, in de volksmond bekend als ‘vast contract’. Persoonlijk heb ik nooit zo geloofd in zo’n ‘vast contract’, want een ‘vast contract’ is net zo snel ontbonden als een arbeidscontract waar wel een einde aan zit: binnen vijf minuten (dat is inclusief het nuttigen van de koffie, want het kan nóg sneller). Maar het ontbinden van een arbeidsovereenkomst kan nog sneller en die uitweg biedt het projectcontract. De werkgever kan op deze manier vooraf al aangeven dat er geen werk meer is, dus dan duurt zo’n gesprek minus vijf minuten. Of minus een maand, zo u wilt.

Inmiddels kennen we allemaal de trieste gebeurtenissen bij zorginstelling Sensire, die 600 mensen met een ‘vast arbeidscontract’ ontsloeg, om vervolgens diezelfde mensen met een zelfstandigencontract weer terug aan te nemen. Deze week voegde zich een andere grote zorginstelling, Philadelphia daarbij: 900 mensen worden ontslagen en mogen terug komen op een zelfstandigencontract. Bij de posterijen is dit al langer aan de gang: 1.100 postbodes werden ontslagen en terug aangenomen op een zelfstandigencontract. In de ICT- en bouwsector weten ze onderhand niet veel beter: daar zit vrijwel elke specialist op een zelfstandigencontract. Zeker na het klappen van de internetbubbel in 2000 en de bouwmarkt in 2008.

Springt de schrijver van dit stukje nu van de hak op de tak, denkt u? Eerst begint de schrijver van dit stukje over projectcontracten en nu zijn het zelfstandigencontracten. Wat is er aan de hand? Voor het antwoord op die vraag moeten we een blik in de toekomst werpen, want een zelfstandigencontract is het verlengde van het projectcontract. Geen risico’s meer nemen, maar het bedrijfsrisico overdragen van werkgever op de werknemer. Het risico van geen inkomsten meer hebben en toch uitgaven omdat je als werkgever nou eenmaal de plicht hebt het salaris van je werknemers gewoon door te betalen. Ook als ze ziek, zwak, misselijk of om een andere reden afwezig zijn. Nu staat daar loondoorbetaling voor; indien de werkgever een zelfstandige inhuurt dan krijgt deze geen loon wanneer er niet wordt gewerkt. Veel aantrekkelijker voor de werkgever. Als vrouwelijke medewerkers zwanger zijn, dan loopt het voor de werkgever al helemaal in de papieren, want een zwangere vrouw kan 16 weken vrijaf nemen; een aantal daarvan vóór de geboorte van het kindje en een aantal weken daarna. Samen maximaal 16 weken. Is een werknemer ziek, dan kan de werkgever tot maximaal 2 jaar het salaris van de werknemer doorbetalen, enzovoorts. Het zijn allemaal zaken die werkgevers veel geld kosten, zonder dat daar werk tegenover staat. Geen inkomsten, dus.

Is een projectcontract een zekerheid voor de werkgever dat de werknemer bij het bedrijf blijft zolang er opdrachten zijn, dan is het zelfstandigencontract de toekomst. Helemaal als de door de VVD zo doorgeslagen marktwerking zich door zet. Nu de Partij van de Arbeid in de regering zit met de VVD, kan die doorgeslagen flexibiliteit van de arbeidsmarkt een klein beetje worden afgeremd, maar zo gauw rechts (VVD, CDA) het weer voor het zeggen krijgt, dan gaat de ontwikkeling gewoon vrolijk verder. Sterker nog: hij gaat verder. Over niet al te lange tijd (5 – 10 jaar) is het namelijk gewoonte geworden om op een zelfstandigencontract aan de slag te gaan ij een werkgever. Tegen die tijd zijn wij namelijk allemaal lopende BV’tjes. Want nu alleen nog voor specialisten zoals bijvoorbeeld timmerlieden en ICT’ers geldt, geldt tegen die tijd voor ons allemaal. SP, GroenLinks en PvdA kunnen de praktijken van Sensire en Philadelphia verfoeien. Links kan zin afschuw uitspreken voor die 11.000 postbodes die zijn ontslagen en vervolgens weer op een zelfstandigencontract zijn aangenomen en daarbij óók nog eens moeten zorgen voor hun eigen materieel... Maar dit wordt de nieuwe realiteit: iedereen een zelfstandigencontract. Waar werkgevers nu een beetje vies opkijken als een werknemer maar een korte tijd bij één en dezelfde werkgever heeft gewerkt, is dat straks niet meer dan normaal. Een sollicitant die slechts korte tijd bij een hele waslijst aan werkgevers heeft gewerkt krijgt vandaag de dag allerlei vooroordelen toegeworpen. Straks zal dat makkelijker zijn, omdat korte dienstverbanden als normaal worden beschouwd. Als je een lang dienstverband hebt gehad, dan zal je waarschijnlijk niet zo goed in de markt liggen omdat je onvoldoende nieuwe opdrachten binnen krijgt. Ook een vooroordeel, maar van een heel andere orde van voorheen.

Een ZZP’er is een zelfstandige zonder personeel. Hij (of zij) draagt zelf zorg de kosten voor arbeid waar vandaag de dag de werkgever nog voor zorgt. Loonbelasting, sociale premies en zorgkosten komen nu nog voor rekening van de werkgever; over een paar jaar zijn al die kosten voor de werknemer. Niet werken is nu nog gewoon doorbetaling van loon. Over een paar jaar worden werknemers alleen nog maar aangenomen op een project- of zelfstandigencontract en dan zijn alle kosten in geval van ziekte of ongeval gewoon voor de werknemer. Heeft de werkgever geen werk meer voor de werknemer, dan kost het nu heel veel tijd en moeite en vooral geld om van de werknemer af te komen. De werkgever moet zich nu nog in allerlei bochten wringen om van de werknemer af te komen; tot aan het verzinnen van niet bestaande teleurstellingen. De werknemer functioneer plotseling niet goed meer of de werknemer heeft zich plotseling vergrepen in de bedrijfskas of – nog erger – aan een vrouwelijke collega. In veel gevallen drogreden, verzonnen om op een goedkope en efficiënte wijze van de werknemer af te komen. Gevolg ook nog eens dat de werknemer bijna niet aan een nieuwe werkgever kan komen. Het werkt dus voor beide partijen verkeerd.

Bij een project- of zelfstandigencontract is dat allemaal niet meer nodig. Over een paar jaar weten we niet beter dan dat we dat allemaal zijn. De doorgeslagen flexibilisering van de arbeidsmarkt gaat gewoon door. Het is een doorn in het oog voor de Partij van de Arbeid. Maar de trein rolt al en is niet meer te stoppen. Daar kan zelfs Hans Spekman weinig of niets aan veranderen.

zondag 17 november 2013

Bedrijf geen politiek met Sinterklaas!

We schrijven Alphen a/d Rijn, Sinterklaasavond 1981. Helemaal precies kan ik het jaartal me niet meer herinneren, maar ik zal zo 5, 6 jaar zijn geweest toen ik op mijn fietsje door de straat reed. Mijn ogen gleden langs de daken van de huizen aan de Orionstraat en ik dacht aan twee dingen: 1) “er zijn zo ongelofelijk veel huizen in Nederland; hoe krijgt Sinterklaas het voor elkaar om al op één avond al die cadeautjes precies op het juiste adres te bezorgen?” en 2) “hoe houden die daken dat paard? Zo’n dier weegt een godsvermogen! Zijn die daken daarop gebouwd, of zo?” Het was dat moment dat ik het bestaan van Sinterklaas in twijfel trok. Die avond vierde ik voor de eerste keer in mijn leven sinterklaasavond met de gedachte dat Sinterklaas gewoon de buurman was. De buurman had al die jaren de zakken voor de deur gezet en hard op de deur gebonkt. Uiteindelijk gaven mijn ouders ook toe dat zij de cadeautjes hadden gekocht. Weg zalige gedachtenis!

Sinterklaas is een kinderfeestje. Dat is het al sinds het jaar 1427. Een feestje waarop we kinderen willen leren aardig voor elkaar te zijn, zich netjes te gedragen en als beloning krijgen ze op 5 december cadeautjes. Daar is toch niets mis mee? Kleine kinderen in de leeftijd van 0 – 5 jaar die ieder jaar weer in spanning afwachten of ze wel braaf genoeg zijn geweest om cadeautjes te krijgen. Kleine kinderen, die tijdens de intocht van de Goedheiligman vanaf de kade schreeuwend van de zenuwen de boot toeroepen en hem en zijn gevolg verwelkomen. De boot uit Spanje.

Anno 2013 is Sinterklaas veel meer dan een kinderfeestje. Sinterklaas is vooral een moment om de politieke tegenstellingen in deze maatschappij weer eens goed te onderstrepen. Links vindt de assistent van de Sint, Zwarte Piet, te racistisch. Zwarte Piet herinnert aan de slavernij en moet alleen al daarom worden afgeschaft. Rechts wil nogmaals onderschrijven dat Zwarte Piet een luie mafketel is. Zwarten zijn negers en negers zijn nou eenmaal lui en dom en daarom moeten ze het land uit. Het liefst zou rechts de slavernij weer invoeren, want dan werken die negers tenminste weer. Enfin, daarna komt het Wilders-riedeltje er weer uit: negers en moslims zijn een bedreiging voor onze samenleving, maken misbruik van onze rechten, trekken van de soos terwijl wij werken en kunnen de hele dag niets anders dan vrouwen onderdrukken en koffie nuttigen. Gaap, gaap, gaap..!

Daarbij komt ook nog eens dat de VN zich heeft bemoeid met het sinterklaasfeest. Verene Shepard, lid van de mensenrechtenorganisatie van de Verenigde Naties, schreef een paar weken geleden een brief aan de Nederlandse regering, waarin ze vroeg het sinterklaasfeest af te schaffen. U weet wel: de VN; dat is die internationale organisatie die toekijkt hoe een gewetenloze dictator in Syrië 100.000 van zijn eigen mensen op brute wijze afslacht. 100.000 mensen zijn verkracht, bruut gemarteld, levend begraven, vergast en in koele bloede afgeschoten. Het ergste is dat die man er ook nog mee weg lijkt te komen, omdat het Westen zijn olie nodig heeft. En de organisatie die in 1948 werd opgericht met als enig doel dat die martelingen en brute moorden NOOIT meer mogen gebeuren, gaat zich dus bemoeien met een kinderfeestje in Nederland. Zij vonden dus dat we het in Nederland voortaan maar met de Kerstman moesten doen. Bij de VN zijn ze niet bijster goed geïnformeerd: de Kerstman is een afgeleide van Sinterklaas. De Kerstman is bedacht door Nederlandse emigranten die naar Amerika gingen en Sinterklaas misten. Zonder de Sint bestond die hele Kerstman niet eens.

Om de heetgebakerde discussie te verkoelen probeerden burgemeesters van zo ongeveer alle steden in Nederland naar een oplossing te zoeken om het zowel links als rechts naar de zin te maken. Misschien moest Zwarte Piet dan maar zijn oorbellen uittrekken of geen kroeshaar dragen. Misschien moest Zwarte Piet maar eens ophouden met dat Surinaamse accent of niet meer zwart zijn, maar gekleurd. Een deel van zijn gezicht moest wit, rood of misschien wel roze zijn. Maar elke toenadering zorgde wederom voor verhitte discussies van zowel links als rechts. Daarnaast waren er ook nog mensen die Zwarte Piet zwart wilden houden omdat het nou eenmaal bij onze cultuur hoort. Afgelopen week waren er zelfs (volwassen!) mensen die stonden te demonstreren voor de afschaffing van het kinderfeest. Het kan nog erger: er waren zelfs mensen die een rechtszaak aanspanden tegen de gemeente Amsterdam om de intocht van de Sint tegen te houden, omdat het gebruik van Zwarte Piet racistisch is. Toen de rechter ze in het ongelijk stelden riepen ze op dat alle middelen geoorloofd waren om de intocht alsnog te stoppen.

Straks komt er nog een discussie omdat Sint en Piet beide van het mannelijk geslacht zijn en wellicht hebben ze homofiele neigingen. Kan de SGP achterban zich weer druk gaan maken. Of de Rode Vrouwen binnen de PvdA (Hedy D’Ancona, Mary Dresselhuys en co.), die kwaad worden omdat er geen vrouwelijke Pieten zijn. En waarom is Sinterklaas geen vrouw?

Maar je kunt het ook positief draaien: Zwarte Piet is feitelijk gewoon de logistiek manager van de Sint. Hij regelt alles. Hij zorgt voor de inkoop voor al die cadeautjes voor al die kinderen in Nederland en regelt het schip, waarmee al die cadeautjes worden verscheept. Dat niet alleen, al die pakketjes moeten worden ingeklaard bij de douane, verpakt in keurig cadeaupapier, naam van de ontvanger erop en daarna worden bezorgd bij al die kinderen in Nederland. En dan moet hij ook nog eens de boot van de Sint zelf regelen, waarop een paard past en dat paard moet ook nog eens worden verzorgd. Piet heeft het hele jaar zijn handen vol aan deze enorme logistieke operatie, die slechts één avond in beslag neemt. Hij is het hele jaar bezig voor een operatie die slechts een paar uur duurt. En dat voor een neger…!

Let wel op dat het hier dus om een kinderfeestje gaat. Een kinderfeestje voor 0 – 5 jarigen. Klein grut, waarvan de hersenen nog niet volledig zijn ontwikkeld. En daar gaan volwassenen zich tegenaan bemoeien. Volwassen mensen, waarvan toch mag worden verwacht dat ze over een goed stel hersenen beschikken. Niet, dus.

Persoonlijk maakt het mij niet uit of Zwarte Piet nou zwart, groen, geel, oranje of roze is. Als blijkt dat ‘ie homo is… prima! Het gaat erom dat het kleine grut van 0 – 5 jaar wordt vermaakt. Dat hen wordt geleerd zich netjes te gedragen want anders krijgen ze geen cadeautjes, maar de roe. Zijn ze stout geweest dan kunnen ze in de zak van Piet mee naar Spanje. Dan worden ze een jaar lang verwijderd van huis en haard en dat is voor die kleine kinderen een angstbeeld. Dus: niet stout zijn. Braaf zijn. Die opzet werkt al bijna 700 jaar en dat moet vooral zo blijven. Sinterklaas hoort bij de opvoeding van kleine kinderen. Je moet een zieke geest zijn wil je ermee je politieke standpunt onderschrijven. Als je politiek wilt bedrijven, dan wordt je lid van een politieke partij om dáár je stem te laten horen.

Het is een kinderfeestje, mensen. Een feestje voor het kleine grut.

donderdag 14 november 2013

Da's pas peilen!

‘De enige echte peilingen zijn de verkiezingen zelf’ pogen politici de pers keer op keer te vertellen, als ze worden geconfronteerd met de zoveelste tegenvaller op het wekelijkse scorebord van Maurice de Hond. Vooral regeringspartijen VVD en PvdA kregen de laatste maanden klap na klap te verwerken. Volgens de laatste peiling van De Hond die afgelopen zondag uit kwam, bleken de sociaaldemocraten nog maar op 13 zetels te kunnen rekenen, en de liberalen op 20. De PvdA zou volgens de onderzoeksresultaten van De Hond niet meer opkomen voor de sociaal zwakkeren in de samenleving en door schandalen met graaiende partijgenoten als Judith Merkies en Bert van der Roest haar eigen idealen verloochenen. De PvdA-kiezer zou de sociaaldemocraten hiervoor afstraffen bij de eerstkomende verkiezingen, zo meldde De Hond en de pers nam dit massaal over. De VVD kiezer zou de ruk naar links niet accepteren en daarom massaal overgaan naar CDA of zelfs PVV. Een klap van de kiezer was in ieder geval gegarandeerd.

Gisteren waren er dus verkiezingen. Tussentijdse weliswaar, omdat er een aantal gemeenten opnieuw werd ingedeeld mochten alleen Alphen a/d Rijn, De Friese Meren, Heerenveen en Leeuwarden naar de stembus. De rest van Nederland mag dat op 19 maart 2014. Toch keek heel politiek Den Haag met grote interesse naar de ontwikkelingen in Friesland en Zuid Holland. Al was het alleen maar omdat bijna een half miljoen mensen naar de stembus mocht. De uitslag daarvan zou dus een betere peiling zijn dat die paar ontevreden kiezers die Maurice de Hond wekelijks vraagt om een keuze te maken met hun muis achter een beeldscherm.

De tussentijdse verkiezingen van deze week waren des te interessanter omdat deze nu echt konden worden vergeleken met de voorspellingen van De Hond. Zoals verwacht zat De Hond ernaast. De peilingen van Maurice de Hond worden al langer in twijfel getrokken. Wetenschappelijk onderbouwde onderzoeken die de Methode De Hond in twijfel trekken bestaan niet, maar over het nut van zijn peilingen wordt zowel door links als rechts getwijfeld. Alleen SP en PVV schijnen er blind op te varen. Zo liet Geert Wilders het kabinet Rutte-Wilders I klappen omdat hij dacht veilig te zijn. In de peilingen was hij immers mateloos populair. Het kon dus wel. Emile Roemer liet zich bij de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen zelfs helemaal leiden door de peilingen van De Hond: de SP dacht dat de wedstrijd al gewonnen was voordat deze goed en wel was begonnen. De PvdA kon de achterstand in de peilingen niet meer wegwerken zo was het idee bij de socialisten en dus begon Roemer al formatiegesprekken voordat de verkiezingsperiode ook maar van start ging. De SP kwam van een koude kermis thuis. Door hun arrogante opstelling verloren ze het alsnog van de PvdA.

Over het algemeen wordt aangenomen dat de mensen die zich registreren bij de website van De Hond, peil.nl, ontevreden zijn over zo ongeveer alles, maar het huidige regeringsbeleid in het bijzonder. In dat geval sta je als Kabinet al met 1-0 achter. Wat je ook doet, het is nooit goed. Daarmee kun je als buitenstaander al twijfelen aan de representativiteit van de getrokken doelgroep. De Hond laat ook niet weten hoe hij de vragers selecteert. Selecteert hij bijvoorbeeld evenveel GroenLinks stemmers als VVD'ers? Ook wordt aangenomen dat de mensen die zich registreren en de vragen beantwoorden, zich over het algemeen laten leiden door populistische uitspraken van Emile Roemer en Geert Wilders. Alles bij het oude houden; niet veranderen. Bang zijn voor alles wat nieuw en onbekend is. Tenslotte wordt aangenomen dat de peilingen worden gemanipuleerd in het voordeel van de populistische partijen SP en PVV. De rekenmethode is totaal onduidelijk. Wij als nieuwsconsumenten moeten maar aannemen dat deze juist is. De nieuwsarme zondag waarop de peilingen worden gepresenteerd is voor De Hond toch iedere week weer een mooi podium om op te excelleren.

Controleren kunnen we De Hond niet. De enige echte peiling zijn dus inderdaad de verkiezingen zelf. Een rondje langs de velden: In Alphen a.d. Rijn en De Friese Meren bleef de Partij van de Arbeid gelijk in aantal zetels en nagenoeg gelijk in aantallen stemmen. In Heerenveen en Leeuwarden wisten de sociaaldemocraten zelfs te winnen. De Hond voorspelde een mokerslag voor de PvdA. Zelfs in traditionele PvdA bolwerken zoals in dit geval Leeuwarden (PvdA hoofdstad bij uitstek) en Heerenveen waren de sociaaldemocraten hun basis kwijtgeraakt. Ook coalitiepartner VVD zou kunnen uitzien naar een rampzalige uitslag. PvdA zou volgens de peilingen van De Hond zo ongeveer de kleinste partij van Nederland worden, gevolgd door de liberalen. De tussentijdse verkiezingen lieten een ander beeld zien: gisteren gingen Leeuwarden en Heerenveen ook gewoon weer naar de PvdA. De VVD verloor weliswaar in Friesland en Alphen a.d Rijn, maar niet zo rampzalig als door De Hond voorspeld. Het CDA wist in De Friese Meren en Alphen a/d Rijn wel de grootste partij te worden. In de peilingen van De Hond zijn de christendemocraten de derde kleinste partij.

De Hond dekte zich gisteren vlak vóór de verkiezingsuitslag meteen al in met diverse verklaringen waarom hij eventueel naast de werkelijke verkiezingsuitslag zou zitten. Zelf hanteert hij een marge van 1 á 2 zetels. Bij de laatste Kamerverkiezingen werden dat er uiteindelijk 32. Gisteren verklaarde De Hond op Twitter dat de opkomst 10% lager was dan normaal bij raadsverkiezingen. Ook haastte hij zich te roepen dat het geen landelijke verkiezingen waren, maar lokale. Wel riep hij dat het CDA een stijgende lijn liet zien en de VVD een dalende. En dat had hij allemaal vooraf voorspeld. Tsja, zo is peilen inderdaad niet erg moeilijk. Als iemand zegt dat het ooit gaat regenen, dat zal hij daarin echt wel gelijk krijgen. De kunst is om te vertellen wanneer het precies gaat regenen. De Hond spendeerde geen woord over het eventuele wegvallen van Leeuwarden als PvdA hoofdstad. Maar hij zat gewoon fout. Bij iedere peiling zit hij fout. Zijn peilingen zijn totaal ongeloofwaardig. De tussentijdse verkiezingen van afgelopen week zijn daarvan het ultieme bewijs. Hoe anders kan het werkelijke resultaat zó ver af liggen van de voorspellingen van De Hond? Hij zit er bij iedere verkiezingen aantoonbaar naast. En niet zo’n beetje ook!

Conclusie na deze tussentijdse verkiezingen is dat het huidige kabinet van VVD en PvdA steviger in het zadel zit dan De Honds wekelijkse voorspellingen laten zien. Nederland is het niet eens met de huidige bezuinigingsmaatregelen, maar toont er begrip voor. VVD’ers moeten niets hebben van het nivelleren, maar accepteren het. PvdA’ers moeten niets hebben van de JSF, maar snappen dat er een keuze moet worden gemaakt. Maar nog belangrijker is dat De Hond er bij iedere peiling volledig naast zit. Dan ben je Maurice de Hond en dan peil je al 35 jaar de mening van de gemiddelde Nederlander. Maar je peilt al 35 jaar verkeerd en toch gelooft heel Nederland je nog steeds.

En dat is misschien nog wel het ergste van alles.

maandag 4 november 2013

Mickey Mouse League

De hoogste vaderlandse voetbalcompetitie stond ooit aangeschreven als de beste in Europa. Clubs als Ajax, PSV en Feyenoord waren in de jaren ’90 van de vorige eeuw synoniemen voor wat nu FC Barcelona, Manchester United of Bayern München zijn. Verschil met de laatste die is dat Ajax, PSV en Feyenoord uit hetzelfde land komen. Geen enkel land had in de jaren ’90 drie clubs die op een dergelijk hoog niveau voetbal speelden. Het zorgde voor de beste spelers, de beste trainers en een vrijwel onuitputtelijke bron van inkomsten voor de betreffende clubs. En dat is prima, ware het niet dat diezelfde Ajax, PSV en Feyenoord vandaag de dag Europees eigenlijk helemaal niets meer voorstellen. De clubs hebben zich in immense schulden gestoken (PSV, Feyenoord) of ging naar de Beurs (Ajax). De grootheidswaanzin liep uit op een fiasco. Tegenwoordig zijn Ajax, PSV en Feyenoord gedegradeerd tot in de kelder van de Europese voetbalcompetitie. Met hen de hele Eredivisie, die door Fox, NOS en de KNVB ieder weekeinde toch weer als ‘ongemeen spannend’ wordt verkocht. Iedereen kan van iedereen winnen. Nivelleren is ene feest! En zo is het eigenlijk ook, want zowel Ajax, PSV als Feyenoord bakken er al jaren niets meer van. Feitelijk is dit gewoon pure armoede. Goed, de Amsterdammers zijn dan al drie jaar achtereen landskampioen geworden, maar ze werden dit alleen maar uit pure armoede. De omzet van alleen al Manchester United is al evenveel als alle voetbalclubs in de vaderlandse voetbalcompetitie bij elkaar. Ajax - Feyenoord wordt verkocht als een gelijkenis met FC Barcelona - Real Madrid. Dat is natuurlijk al helemaal een dijenkletser, omdat alleen al FC Barcelona net zoveel geld verdient als de hele Eredivisie bij elkaar. Er zit tegenwoordig geen ook pit meer in die hele Eredivisie en die zit er wel degelijk bij FC Barcelona. Iedere voetballer of voetbaltrainer uit de Eredivisie roept vol trots dat ‘iedereen van iedereen kan winnen’, maar feitelijk is dit gewoon een uitspraak uit 100% pure armoede. Het is prima hoor, dat Ron Jans met PEC Zwolle al bijna landskampioen is en als Jans even zo door gaat dan wordt hij het ook. Ik wens Jans al het beste; niet in de laatste plaats omdat het politiek partijgenoot van me is. Maar goed allemachtig wat een droefenis is die Eredivisie tegenwoordig.

Een voetballer in de Eredivisie krijgt jaarlijks gemiddeld bijna drie ton in keiharde euro’s op zijn rekening bijgeschreven. Orlando Engelaar, tot vorig jaar speler bij PSV, was de uitschieter en kreeg jaarlijks bijna 1,5 miljoen bijgeschreven. Luke, bij FC Barcelona op een zijspoor geraakt en daar niet eens goed voor het tweede elftal, kwam drie jaar bij Ajax bankzitten voor het lieve sommetje van 2 miljoen euro per jaar. Roy Makaay kwam de kas bij Feyenoord leegroven voor 1,3 miljoen per jaar en zette daar nauwelijks een goede prestatie tegenover. Feyenoord ging bijna kapot aan de geldzucht van Makaay.

Maar het geluk van Feyenoord is dat het een behoorlijke supportersgare heeft, en dat die supporters twee jaar geleden de club redden. De Stichting Vrienden van Feyenoord nam de schuld voor 50% voor zijn rekening. Een schuld die was opgebouwd door graaiers als Makaay. In ruil voor de overname van die schuld kreeg de Stichting een belang van 49% in de NV Feyenoord, de eigenaar van de club en het merk. Een goed initiatief, want op deze manier hoefde de stadionclub uit Rotterdam Zuid niet aan te kloppen bij de gemeente, die vooraf al had aangegeven geen geld te willen investeren in de club. Om dezelfde reden ging de bouw van een nieuw stadion niet door; coalitiepartner D66 blokkeerde de bouw omdat het te duur zou worden. Een verstandige beslissing, omdat de kosten van dergelijke megalomane bouwprojecten altijd uit de hand loopt. De Rotterdammers konden het succesverhaal van Ajax niet overnemen. De bouw van Amsterdam ArenA werd immers voor de helft betaald door de gemeente Amsterdam, en voor de helft door sponsoren als Grolsch, Philips en Ajax zelf.

Maar het kan erger. Er gaat tegenwoordig bijna geen voetbalseizoen voorbij of er is alweer een voetbalclub die in de financiële moeilijkheden komt omdat het te diep in de buidel heeft getast. Om de begroting rond te krijgen kunnen belastingbetalende inwoners van de stad het gat in de begroting dichten. Omdat de zogenaamd club een uithangbord van de gemeente is. Inwoners van Haarlem, Roosendaal en Veendam waren dat beu en tekenden massaal protest aan toen de plaatselijke FC’s om een aalmoes kwamen vragen. Precies zoals het hoort, want gemeenschapsgeld hoort niet te worden geïnvesteerd in een voetbalclub, waarvan spelers en trainers jaarlijks twee, drie keer het salaris van de minister-president op hun bankrekening krijgen bijgeschreven. Het is lokaal gewoon niet meer te verkopen dat de gemeente geld geeft aan een voetbalclub omdat deze toevallig in de Eredivisie speelt, terwijl er aan de andere kant geen geld meer is om bijvoorbeeld straten schoon te houden, de buurt veilig en straatlantaarns ’s nachts aan te laten. Het is politiek niet te verkopen dat de gemeenschap het salaris van een voetballer ophoest, terwijl het stadion elke twee weken niet eens voor de helft is gevuld en de clubs in het algemeen tegenwoordig zulke slechte prestaties op de grasmat leggen. Laat staan Europees een rol van betekenis kan spelen. Afgelopen voetbalseizoen kreeg PSV bijna vijftig miljoen van de gemeente Eindhoven en een jaar eerder moest RKC Waalwijk door de lokale gemeente uit de brand worden geholpen. Dit voetbalseizoen doet NAC Breda een beroep op de lokale gemeenschapskras.

Voetbalclubs zijn tegenwoordig zelfstandige NV’s (Ajax, Feyenoord, PSV, Vitesse) en BV’s (de rest van de Eredivisie). Zij behoren zichzelf financieel in leven te kunnen houden en de risico’s niet af te wentelen op de lokale gemeenschap. Kan niet. Mag niet. Mocht de club in de problemen geraken en failliet dreigen gaan, dan hoort dit bij het bedrijfsrisico. Zo eenvoudig is dat. Dat Feyenoord is gered door een particuliere stichting is een prima initiatief, dat navolging dient te krijgen bij de rest van de op Mickey Mouse niveau spelende clubs. Laat Philips maar opdraaien voor de verliezen bij PSV en Ben Mandemakers bij RKC. De gemeenschapskas kan niet worden aangemerkt als een onuitputtelijke grabbelton waaruit zonder problemen geld kan worden gehaald. Gemeenschapsgeld moet worden besteed aan projecten waar iedereen in de stad iets aan heeft. Niet alleen een paar duizend zichzelf noemende voetbalsupporters, die iedere twee weken koest moeten worden gehouden met een onuitstaanbaar slecht balspelletje tussen 22 overbetaalde amateurs.

Als de voetbalclubs betere prestaties op de grasmat leggen, dan komt dat geld vanzelf wel. Kijk maar naar hoe Ajax, PSV en Feyenoord presteerden in de jaren ’90 van de vorige eeuw.

zondag 27 oktober 2013

Onbegrijpelijk

Het afluisterschandaal van de Amerikanen breidt zich steeds verder uit. Wereldwijd is er inmiddels grote verontwaardiging over de spionagepraktijken van de National Security Agency kortweg NSA. Er worden nu al zoveel mensen afgeluisterd dat je al bijna een loser moet zijn wil je niet worden afgeluisterd door de NSA. Wordt je telefoon door de NSA afgetapt, want beteken je wat in de wereld. Dan heb je wat te vertellen. Zoveel zelfs, dat Amerikaanse belangen op het spel staan. In dat perspectief mag je eigenlijk blij zijn dat je überhaupt wordt afgeluisterd, want dan stel je wat voor in de wereld. Deze week werd bekend dat de NSA de telefoons van 35 vooraanstaande regeringsleiders ook aftapt. Angela Merkel zat daarbij. Francois Hollande ook. Mark Rutte niet. Zoals ik al zei: losers.

Zelf ben ik een beetje verbaasd over de wereldwijde verontwaardiging over het afluisteren van de Amerikanen. Feitelijk wisten we het al sinds de aanslagen van 11 september 2001: de Amerikanen namen vanaf dat moment verregaande maatregelen om mensen wereldwijd met kwade bedoelingen in de kiem te smoren. Amerikanen, maar vooral niet-Amerikanen. De NSA heeft iets meer dan 10.000 mensen in dienst en is opgericht door de voormalige Amerikaanse president George Bush jr.. Destijds vonden we dat allemaal prima, want zo konden we dat vermaledijde Moslim-extremisme tegen gaan. Maar nu de Amerikanen hun werkterrein hebben verlegd van extremistische Moslims naar u en ik is iedereen (en dan bedoel ik ook: ‘iedereen’!) ineens verontwaardigd. En voor die verontwaardiging heb ik geen begrip.

Spionage gaat verder dan alleen die paar telefoons die worden afgetapt door de NSA. Al in de jaren ’90 van de vorige eeuw maakte het Amerikaanse softwareconcern Microsoft zich schuldig aan spionagepraktijken. Zo gauw de gebruiker verbinding legde met het internet maakte het toenmalige besturingssysteem Windows 98 al verbinding met de computers bij Microsoft om door te geven of de versie legaal of illegaal was. Dit waren de jaren ’90. Toen kenden we nog geen Moslim terrorisme; we hadden nog geen idee van wie Geert Wilders was. Geen idee wie Edward Snowden was.

Maar het gaat nog verder: Wanneer u naar de VS reist, dan worden al uw gegevens gecontroleerd door diezelfde NSA. Bent u vegetariër en geeft u dat door aan de luchtvaartmaatschappij zodat u aan boord geen vlees krijgt geserveerd, dan moet u wel Moslim zijn en dus snode plannen hebben en dus volgens de Amerikanen een bedreiging voor de wereldvrede. Reist u niet naar de VS maar slechts over Amerikaans grondgebied? Ook dan belanden uw gegevens in de computers van de NSA. Uw credit card betalingen van de afgelopen 3 jaar voorafgaand aan uw reis worden doorgenomen en op de luchthaven wordt u gecontroleerd door middel van een röntgenscanner, waarop u dus gewoon naakt bent te zien. Het enige goede nieuws is dat die apparaten worden gemaakt in Nederland, bij Vanderlande in Veghel.

Kan het nog verder? Ja, hoor! Sinds 2010 is Apple de absolute marktleider op de computermarkt. Miljoenen mensen hebben een iPad, iPhone of ander Apple spul dat per se een internetverbinding nodig heeft anders werkt het niet. U raadt het al: die elektronica legt dus verbinding met de servers van Apple om aan hen door te geven wat u er allemaal mee uitvoert. Zo opereren ook Microsoft, Facebook en Google. Sterker nog: vorig jaar nog nog werd Microsoft op de vingers getikt door de Europese Commissie omdat het via internet concurrerende webbrowsers van computers haalde en hun eigen Internet Explorer terug plaatste. Zonder dat de gebruikers het in de gaten hadden. Het is algemeen bekend dat Google in uw Gmail account neust en ook Facebook er dubieuze praktijken op nahoudt. Sterker nog: Facebook is zelfs één van de grootste leveranciers van informatie aan de NSA. Al vinden ze zelf van niet. Bijna een kwart van de wereldbevolking zit inmiddels op Facebook. Het is dus een mooie informatiebron. Ook Twitter en Yahoo maken zich hieraan schuldig. Maar de gebruiker is de bron van al deze informatie en die gebruiker bent u zelf!

Maar het kan allemaal nóg erger: Samsung en Sony brachten dit jaar een smartphone op de markt in de vorm van een horloge. Apple komt eraan en de rest zal niet achterblijven. Google brengt eind dit jaar zelfs een bril op de markt die via uw smartphone is verbonden met het internet. En nou komt het: zij kijken mee met waar u zich bevindt, wat u daar doet en wie daar allemaal nog meer zijn. Met de aanschaf van die bril of dat horloge werkt u dus zelf mee aan diezelfde spionagepraktijken die wij allemaal zo verfoeien. Want God, wat zijn we verontwaardigd! Wat zijn we boos..! Maar we doen het zelf. We schrijven zelf ellenlange blogs, plaatsen de meest onooglijke foto’s op Facebook en schaffen elektronica als de Google Bril of het horloge van Sony of Samsung moeiteloos aan. Foto’s en filmpjes belanden op Instagram en YouTube, omdat u vindt dat de hele wereld ze moet zien. De hele wereld houdt ook in: Facebook, Apple, Microsoft, Google en… de NSA! Zonder nadenken accepteren we de algemene voorwaarden van Apple, Google, Microsoft en Facebook, waarin staat dat zij gewoon recht hebben om te weten wat u allemaal met hun spullen gaat doen. Hun spullen? Het eigendomsrecht gaat toch over als 100% van de gevraagde koopsom is betaald? Nee, helaas. Door het accepteren van de algemene voorwaarden van apparaten als iPhone en iPad maar ook de Android rommel van Google en de Windows RT van Microsoft geeft u zelf toestemming om uw gegevens te delen met deze bedrijven. Accepteert u de voorwaarden niet, dan kunt u geen gebruik maken van het apparaat wat u nota bene zelf hebt gekocht. Waarvoor u enkele honderden (of, in het geval van Apple: duizenden) euro’s voor op tafel heeft gelegd. Het apparaat blijft van Apple.

De Patriot Act, de Scheveningen Act, … Waarom denkt u dat de banken zo graag hebben dat u gaat internetbankieren? Precies: ook hier werkt u er weer zelf aan mee.

Misschien begrijpt u nu mijn verontwaardiging. Zo niet, dan hoort u vast thuis in het eenzame groepje waarin ook Mark Rutte zit.

zondag 13 oktober 2013

Superregisseur Dijsselbloem

Geen sterk optreden van PvdA-leider Diederik Samsom tijdens de Algemene Beschouwingen twee weken geleden. Samsom zag PvdA-stokpaardjes als nivelleren en opkomen voor de sociaal zwakkeren in de samenleving verwateren na een aanvaring met CDA-leider Buma en PVV-icoon Wilders. Samsom wilde niet bewegen, waarna onderhandelingen over het op Prinsjesdag gepresenteerde begroting vrijwel onmogelijk leken. Zelfs bloedbroeder GroenLinks – doorgaans zij aan zij met de Partij van de Arbeid – keerde de sociaaldemocraten de rug toe. Er leek zich geen meerderheid af te tekenen in de Eerste Kamer, waardoor het Kabinet Rutte II vroegtijdig zou stranden. De natte droom van PVV en SP leek uit te komen. Het waren uiteindelijk Halbe Zijlstra (VVD) en een dag later Mark Rutte die Samsom te hulp schoten. Vanwege die beschadiging wees Rutte niet Samsom, maar Jeroen Dijsselbloem aan om de onderhandelingen te gaan voeren. Namens het Kabinet mocht wederom niet Samsom, maar Lodewijk Assher plaatsnemen aan de onderhandelingstafel. Samsom twee keer gepasseerd. Dat moet pijn hebben gedaan. Hopelijk geeft Samsom hiervan geleerd.

Dijsselbloem voerde bijna twee weken lang achter gesloten deuren intensief onderhandelingen over de begroting van 2014. Hij deed dit met de van Dijsselbloem bekende behendigheid en ingetogenheid. Dijsselbloem deed precies dat, wat Samsom naliet: alle betrokkenen aanhoren en afwegingen maken. Was er bij de betrokkenen ruimte tot onderhandeling? Waarop wilden de andere partijen bewegen? Wie wilde waaraan toegeven? Vast stond dat geen van de betrokken partijen alle stokpaardjes zouden binnenhalen. Tijdens het bekvechten met Van Haersma Buma – niet de sterkste politicus die op het Binnenhof ronddwaalt – liet Samsom het na hem uit te dagen: “Als u wilt bewegen dan willen wij ook bewegen en dan komen we tot een compromis. Dat heeft Nederland er in de jaren ’90 van de vorige eeuw er weer bovenop geholpen”. Het was de enige juiste manier om Buma uit zijn tent te lokken maar het gebeurde niet. Dijsselbloem deed dat wel, met als resultaat het deze week gesloten begrotingsakkoord. Politieke analisten (onder wie uw Opinie Paultje) waarschuwden Samsom bij het aantreden van dit Kabinet al: op een dag wordt Diederik Samsom gepasseerd door Lodewijk Assher of Jeroen Dijsselbloem. Die dag lijkt nu te zijn gekomen.

Over de inhoud van het akkoord valt te debatteren. Geen van de betrokken partijen (op misschien de VVD na) zullen echt gelukkig worden van de tegenmaatregelen: korten op sociale zekerheid, korten op uitgaven in de zorg, hogere belastingen (water, afval) en snijden in het personeelsbestand bij de ministeries. Maar het belangrijkste is dat het akkoord er is. Uit een rondgang van de NOS, uw Opinie Paultje en onruststoker Maurice de Hond langs kiezers blijkt dat eigenlijk geen enkele kiezer in Nederland zit te wachten op de val van het Kabinet, waardoor er weer nieuwe verkiezingen komen. Men wil meer actie, minder praten. Iedere twee jaar nieuwe verkiezingen helpen dit land niet uit de huidige economische crisis. Sterker nog: het land blijft alleen maar in die crisis, omdat geen enkele politieke partij zou willen toegeven.

Hoe duidelijk is dat voelbaar bij de partijen die uit het overleg zijn gestapt: CDA (niet erg verrassend) en GroenLinks (juist wel verrassend). Zij dreigen nu de boot te missen. Vooral bij het CDA was tot voor kort altijd een partij die verantwoordelijkheid durfde te nemen. De christendemocraten wilden in het verleden nog wel eens lef tonen en instemmen met ‘lastige’ maatregelen. Die tijd is voorbij, nu de partij in twee jaar tijd van 45 naar 12 zetels is gekelderd. Ze lopen daar op eieren. Stevig tegen dit Kabinet aantrappen is alles wat de christendemocraten rest. Ze deden dat eerder bij het Woonakkoord, het Zorgakkoord en nu bij het Begrotingsakkoord. Het is een rol die het CDA niet past: 40 jaar lang stonden ze middenin de samenleving. Nu lijken ze elke band met diezelfde samenleving te hebben verloren. Het CDA is zoekende naar een koers en lijkt die nog altijd niet te hebben gevonden. Men dacht daar met typische VVD standpunten de weggelopen kiezer weer terug te halen: lagere belastingen, nivelleren stoppen, hogere inkomens ontzien en een kleinere overheid. Door uit dit overleg te stappen hebben ze die boot gemist. Omdat hun handtekening niet onder het akkoord staat, zijn die typische VVD standpunten weer terug gegaan naar de VVD. Het CDA heeft het nakijken.

Zo ook bij GroenLinks. Ook zij stapten uit de onderhandelingen, waardoor ‘groene’ maatregelen en GroenLinks standpunten als milieuheffingen (water, afval), het stimuleren van ‘groen’ rijden en en ‘groene’ stroom bij de Partij van de Arbeid zijn blijven hangen. Ook krijgen leraren een salarisverhoging (dat gebeurde voor het laatst onder leiding van toenmalig minister van Onderwijs Ronald Plasterk – eveneens PvdA) en dat was mede een wens van D66 en PvdA. Ook worden 3.500 flexwerkers in vaste dienst genomen. Er wordt geïnvesteerd in technisch onderwijs (innovatie); een wens van zowel D66 als PvdA. GroenLinks stapte uit het overleg omdat men vond dat er niet eerlijk werd gedeeld. Een vreemde opstelling. Voor eerlijk delen van de lasten is in Nederland geen (politieke) meerderheid. Alleen PvdA, SP en GroenLinks zijn hiervan voorstander. De rest is gewoon tegen. Je kunt dan je hakken in het zand zetten, maar je kunt ook tot een compromis komen. En dat deed Dijsselbloem. Hulde aan die man!

Dijsselbloem redde deze week het Kabinet. Iets wat zijn leider Samsom tijdens de Algemene Beschouwingen naliet. Daarom mag Dijsselbloem met recht de titel van superregisseur dragen. Tot het volgende onderhandelingscircus, dan. Want er komen nog legio akkoorden aan waarin regie weer hard nodig zal zijn.

woensdag 2 oktober 2013

Kunduz II

Topoverleg dezer dagen op het miniserie van Financiën. Onder leiding van minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem moet er een sluitende begroting voor 2014 komen, gesteund door een meerderheid in de Eerste Kamer. Veel zal afhangen van CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie, die zoveel wensen hebben dat een grote megadeal vrijwel is uitgesloten. De oppositiepartijen zullen de begroting dus op onderdelen steunen en dat is waar vooral de VVD vooraf rekening mee hield. De rol van Dijsselbloem is opmerkelijk: minister president Rutte heeft niet zijn vice-premier Lodewijk Assher aan de onderhandelingstafel gezet en ook niet coalitiegenoot Diederik Samsom. Maar het simultaan schaakspel dat momenteel door grootmeester Dijsselbloem wordt gespeeld is fascinerend om te zien. Dijsselbloem moet op meerdere borden tegelijk schaken en tegelijkertijd ook nog eens jongleren met meerdere ballen.

Alle ogen zijn nu dus gericht op Dijsselbloem, die de oppositiepartijen tevreden moet houden en tegelijkertijd de coalitie in de lucht moet houden. Geen makkelijke opgave en menig politieke junkie zinspeelt al op de val van dit Kabinet. Hierin gevoed door de PVV, die het liefst iedere dag nieuwe verkiezingen heeft (totdat ze de grootste zijn uiteraard). Maar op de PVV en SP na heeft eigenlijk niemand zin in nieuwe verkiezingen. Dit Kabinet ten val brengen zou betekenen binnen twee jaar na de laatste verkiezingen opnieuw naar de stembus. En dat in een jaar waarin de bevolking toch al naar de stembus moet voor de gemeenteraads- en Europese verkiezingen. Het zal zorgen voor de laagste opkomst in jaren en traditioneel is dat vooral slecht nieuws (als niet een ramp) voor GroenLinks en de Partij van de Arbeid. Die twee partijen zijn gebaat bij een hoge opkomst. Daarbij komt de traditie “wie breekt betaalt”. Dus de partij die dit Kabinet laten struikelen zal bij nieuwe verkiezingen zeker een fors verlies moeten incasseren, c.q. niet meedoen in een coalitie. Nieuwe verkiezingen betekenen vooral veel pijn voor PvdA en CDA niet echt goed in de slappe was zitten. De bodem van hun schatkist is al in zicht. Zij hebben dus nauwelijks geld voor nieuwe Kamerverkiezingen, waaraan de PvdA de laatste keer meer dan 1,5 miljoen euro uitgaf.

Nieuwe Kamerverkiezingen zullen ongetwijfeld inhouden dat de PVV en SP de grootsten worden. De Nederlander is het politieke gekonkel beu en wil actie. Omdat de huidige partijen dat nalaten vlucht de kiezer naar partijen die het wel prediken en dat zijn PVV en SP. Maar een grote PVV en SP is de nachtmerrie van zo ongeveer alle politieke partijen in Den Haag. Nieuwe verkiezingen zullen vooral ook voor de VVD (en in mindere mate ook voor de PvdA) inhouden dat ze fors terug zullen gaan in zetelaantal. De huidige 41 zetels zijn voor de VVD het hoogst haalbare; beter wordt het niet. Mark Rutte wat de eerste liberale premier sinds Cort van der Linden in 1918. Het heeft bijna 100 jaar geduurd voor er een liberale premier kwam en die kans doet zich niet snel weer voor.

Geen van de politieke partijen durft het toe te geven, maar geen van hen heeft zin in nieuwe verkiezingen. De weigering van PvdA-leider Diederik Samsom om te bewegen en de handreikingen van Alexander Pechtold zijn dus gewoon voor de bühne. Het hoort bij het politieke schaakspel en alle fractieleiders beheersen dat spel tot in de vingertoppen. Op 19 maart zijn er immers gemeenteraadsverkiezingen en dit is een mooie manier om de buitenwereld te laten zien waar de partij voor staat. Alleen Emile Roemer van de SP heeft zichzelf op een pijnlijke manier buitenspel gezet, door samen met Partij voor de Dieren een PVV-motie van wantrouwen te steunen. Maar de onderhandelaars van de overige partijen komen er wel uit. Dit Kabinet valt niet. Hier geen Italiaanse toestanden waarin de regering iedere twee jaar valt, zodat het land in handen is van rijke families (noorden) of de maffia (zuiden). Hier geen Amerikaanse toestanden waarin alle ambtenaren verplicht naar huis moeten omdat er geen geld meer is, omdat de begroting voor het komend jaar niet is goedgekeurd. Geen ‘government shutdown’, zoals dat zo mooi in rond Hollands heet. Het zal uitdraaien op steun op delen. CDA en D66 zullen het rechtse beleid steunen; GroenLinks en ChristenUnie het linkse beleid en de rest alles wat daartussen zit. Het zal een akkoord op delen worden, waarin GroenLinks tegen zijn achterban kan zeggen dat zij het groene beleid hebben gesteund, ChristenUnie en SGP het gezin en D66 het onderwijs. CDA en VVD voor een kleinere Overheid. De Partij van de Arbeid wordt gepaaid met een burgemeesterspost voor de voor hun zo belangrijke stad Utrecht, in ruil voor het opschorten van de nivelleringsplannen. Die felbegeerde baan zou eigenlijk naar GroenLinks of D66 gaan.

Een Kunduz II zal het dus niet worden, maar het droomscenario van de PVV – nieuwe verkiezingen – is nog ver weg. Die komen er pas in 2017.

Gelukkig maar.