Het is onbegrijpelijk dat Mark Rutte wordt geprezen als staatsman

60 blikken cola, tomatensoep, pasta, pizza’s en ga zomaar door. Wanneer er een volledige afsluiting van Nederland komt is de schrijver van dit stukje voorbereid. Er is voor iets meer dan twee weken voorraad aan eten en drinken en schoonmaakmiddelen en verzorgingsproducten ingeslagen. Zelfs aan het ultieme blonde genot (bier) is gedacht. Laat die ‘lockdown’ – want een goed Nederlands woord hebben we er blijkbaar niet meer voor – maar komen!

Sinds het begin van de coronacrisis, de eerste uitbraak op 27 februari 2020 in Tilburg, gonst het in de media al dat er een mondkapjesplicht moet komen. In iedere krant en in ieder televisieprogramma werd er wel een epidemioloog opgevoerd (wat heeft dit kleine landje toch plotseling veel epidemiologen!) die allemaal om het hardst om een mondkapjesplicht riepen. Nu die mondkapjesplicht er eindelijk aan zit te komen is het blijkbaar nog steeds niet voldoende, en roepen de epidemiologen om een avondklok en zelfs een totale afsluiting van het land: een ‘lockdown’. Een  ‘lockdown’ is een term die rechtstreeks uit Hollywood komt overwaaien en komt er feitelijk op neer dat wekenlang niemand zich op straat mag begeven. Iedereen moet thuis zitten afwachten totdat de regering zegt dat we weer de straat op mogen.

In Denemarken, Nieuw Zeeland en op IJsland werkten de maatregelen al. Vooral Nieuw Zeeland nam al vroeg maatregelen. Het hele land ging vier weken dicht en zelfs havens en vliegvelden werden gesloten. Niemand mocht het land nog in of uit. Het resultaat: Op een inwoneraantal van 5 miljoen waren er slechts 25 dodelijke slachtoffers te betreuren. Nieuw Zeeland investeerde in zorg, zorgde op tijd voor voldoende beschermingmiddelen en voor een duidelijke communicatie. Nieuw Zeeland heeft – net als Finland – al jaren een strategische voorraad aan levensmiddelen en medische hulpmiddelen,die in geval van nood kan worden aangesproken. De rigoureuze aanpak van premier Jacinda Ardern zorgde er niet alleen voor dat het land al bijna een half jaar virusvrij is; de aanpak zorgde ook voor een monsteroverwinning van Arderns Labour Partij, zusterpartij van de Partij van de Arbeid. Niet eerder won de Labour Partij zoveel stemmen dat het alleen zou kunnen regeren. De verwachting is overigens dat Labour de Groenen meenemen in hun coalitie.

Dat Nieuw Zeeland virusvrij is, is ook internationaal opgevallen. Waar in de hele wereld halfslachtige maatregelen werden genomen, ging Nieuw Zeeland een maand helemaal dicht. De Nieuw Zeelandse aanpak wordt wereldwijd geroemd maar vrijwel geen enkel land wil die aanpak overnemen. In de plaats daarvan worden er halfslachtige maatregelen genomen die na een paar weken plotseling weer worden versoepeld en een paar weken daar weer na worden aangescherpt. Waar Ardern slagvaardig te werk ging, is de rest van de wereld vooral druk met zichzelf bezig.

Hier in Nederland moeten we het doen het zwalkende beleid van het huidige Kabinet Rutte III, een miljarden aan belastinggeld kostend project dat het daadwerkelijke probleem niet oplost. De peperdure maatregelen kosten zelfs zoveel geld, dat kinderen die nu nog verwekt moeten worden straks worden geboren met een megaschuld die ze hun hele leven met zich mee moeten sleuren. Voor kinderen waarvan de ouders elkaar nu niet eens kennen, en straks worden verwekt en ter wereld komen, geldt hetzelfde.

Nederland bezuinigde jarenlang intensief op de zorg. Liefst 7 ziekenhuizen werden gesloten of werden failliet verklaard. Voorbeelden zijn het Slotervaart Ziekenhuis in Amsterdam en de IJsselmeer Ziekenhuizen in Lelystad en Emmeloord, en het Bronovo in Den Haag. Het personeel dat daar werkte – alles bij elkaar meer dan 10.000 mensen aan verplegend personeel – werd ontslagen en moest op zoek naar ander werk. Plotseling zijn die mensen nu weer keihard nodig. Plotseling hebben we weer capaciteit te kort. Hoofdschuldige van de sluitingen van eerder genoemde ziekenhuizen: de door de VVD uitgevonden marktwerking in de zorg, waardoor zorgverzekeraars veel teveel zeggenschap hadden over die ziekenhuizen.

Toch wordt VVD’er Mark Rutte geroemd om zijn aanpak. Wat een geweldige staatsman is het toch, krijst vriend en vijand. Halfslachtig beleid en het afbreken van de zorgcapaciteit worden hem door de gemiddelde Nederlander niet aangerekend. Het dan weer strenger maken, dan weer soepeler maken van het beleid begint de gemiddelde Nederlander – waaronder de schrijver van dit stukje – ook geestelijk parten te spelen. Er mag meer niet dan wel en een uitzicht op een einde van al die maatregelen is er vooralsnog niet. Daar waar Jacida Arnern het Nieuw Zeelandse volk een perspectief en een uitweg bood; een lichtpuntje aan het einde van de tunnel,daar blijft de staatsman Mark Rutte zwalken tussen het stutten van bedrijven die voorafgaand aan de coronacrisis nog bulkten van het geld, en de Nederlandse bevolking die maar geen perspectief wordt gebonden.

Al jaren is de grootste kritiek op Mark Rutte dat hij geen visie heeft. Hij heeft geen idee waar hij het land naar toe wil leiden. Dat ligt enerzijds aan het indekken van zichzelf voor monsters als Wilders en Baudet, maar zeker ook aan het gebrek aan ideeën.

Het is onbegrijpelijk dat Mark Rutte wordt geprezen als staatsman.

De Tesla Model 3 is een ramp voor de VVD

Wat een gave auto is die Tesla Model 3. Schitterend ontwerp en dat interieur is helemaal fantastisch. Het complete dashoard zoals we die nu kennen met lampjes en metertjes is helemaal weggestopt in een soort extra grote tablet PC op de middenconsole. Een scherm waarmee je door middel van aanrakingen simpel en eenvoudig de hele auto kan bedienen. En, alsof dat nog niet genoeg is, maakt de auto regelmatig contact met het internet om updates op te halen. Niet alleen besturingssoftware, maar – en dat is een absolute noviteit – ook fouten te herstellen die andere Tesla modellen maken. De computer aan boord van de Model 3 leert dus vanzelf. En dan heeft de schrijver van dit stukje het nog niet gehad van de absolute noviteit van dit model: een gangbare middenklasser van om en nabij de USD 35.000,= die 100% op elektriciteit rijdt. Geen druppel benzine nodig om een magistrale reikwijdte van 475 kilometer te halen. Dat is dus een half uur aan de stekker om bijna 500 kilometer zorgeloos te touren. Het valt moeilijk vol te houden dat Tesla hier geen standaard heeft gezet.

De hele wereld stond letterlijk in de rij om het apparaat aan te schaffen. Binnen 24 uur na de introductie had Tesla al 180.000 stuks verkocht. Na een week stond die teller al op 325.000. Concurrenten als Volkswagen (met de e-Golf, reikwijdte 175 kilometer), BMW (met z’n i3 en i8), Renault (Zoe), Nissan (Leaf) en Ford (e-Focus) kunnen alleen nog maar van deze aantallen dromen. Voornamelijk omdat de reikwijdte van hun modellen met nog geen 200 kilometer nogal te wensen over laat.  Bovendien kunstelt BMW er in de i3 en i8 nog een kleine benzinemotor bij, de zogenaamde ‘range extender’. Met deze optie kun je nog een paar kilometer extra uit je elektromotor persen mocht je het eerst volgende oplaadpunt niet halen. De e-Golf redt die 200 kilometer met pijn en moeite en de elektrische Focus is feitelijk nog niet te koop. Ford biedt ‘m wel aan, maar daarmee is ook alles gezegd.

325.000 stuks loopt de concurrentie nu al achter op Tesla. Goed, kopers moesten vorige week alvast USD 1.000,00 in aanbetaling neerleggen en kopers kunnen tot een jaar voor de Europese introductie in 2018 nog afzien van hun aankoop. Maar de concurrentie haalt deze schade nooit meer in. Wat ze ook doet. Van de grootste vijf autoproducenten ter wereld (Toyota, GM, Fiat-Chrysler, Volkswagen en Ford) geloofde tot nu toe alleen Toyota in een semi-elektrische variant. Afgezien van de Aygo en 4x4 modellen biedt Toyota van alle personenauto's zowel een 100% benzine versie als een 50% elektrisch/50% benzine versie (de zogenaamde 'hybride') aan. De Japanse autoproducent maakte eerder al bekend geel heil meer te zien inde dieselmotor. Onder druk van het kleine Tesla moeten de Japanners nu een stuk verder gaan; ook de benzinemotor heeft zijn langste tijd gehad.

Het succes van de Model 3 moet een nachtmerrie zijn voor de auto-industrie die tot nu toe heilig geloofde in de toekomst van de verbrandingsmotor. Vermoedelijk - nooit aangetoond - speelde het daarmee onder één hoedje met olieproducenten. Noorwegen nam vorig jaar al het moedige besluit dat er vanaf 2025 geen personenauto’s en –busjes mogen worden verkocht met een verbrandingsmotor. Het initiatief werd overgenomen in Nederland. Het was een moedig voorstel van de PvdA die het haalde dankzij een kamerbrede steun met de VVD als enige voorvechter van de benzine slurpende verbrandingsmotor. Het moet een hard gelach zijn geweest voor de liberalen, die tot op de dag van vandaag protesteren tegen de invoering van de elektrische auto op de vaderlandse snelwegen. Het past simpelweg niet in het pretpakket van VVD-minister van Verkeer en Infrastructuur (en corpsbal) Melanie Schulz van Heagen. Zo dreigde VVD minister Henk Kamp de subsidiekraan voor de aanschaf van elektrische auto’s dicht te draaien omdat de Model 3 ook in Nederland mateloos populair is. Barbara Visser, VVD woordvoerder voor Verkeer, dreigde zelfs met het opzeggen van het energie akkoord.

Het mag allemaal niet baten. De markt is de VVD al vóór. Onder druk van Tesla komen in 2017 als eerste Volvo, Mercedes-Benz, BMW, Audi en zelfs Porsche met 100% elektrische modellen (toegegeven, Volvo heeft al een hybride model en BMW heeft de i3 en i8); in 2018 gevolgd door Toyota, GM, Fiat-Chrysler, Volkswagen en Ford  die met middenklassers komen. Ze moeten wel, want Tesla vreet die markt anders helemaal op. De door de VVD zo omarmde marktwerking werkt de liberalen nu dus tegen; want onder druk van het dieselschandaal bij Volkswagen eist de consument schonere motoren. Van de Europese Commissie kregen de autoproducenten tot en met 2022 om hun verbrandingsmotoren aan te passen; de consument geeft ze nog minder tijd. Benzinestations zijn een uitstervend ras aan het worden. Oliemaatschappijen als Shell, BP en Total dreigen hun belangrijkste klant te verliezen. Niet voor niets is Shell gestopt met het oppompen van olie en verlegt het zijn focus naar windmolenparken. Dat heeft niet alleen te maken met de lage olieprijs (die de laatste weken overigens alweer aan het stijgen is) of met oorlogen waarbij honderdduizenden doden vallen zoals in Syrië, Irak, Libië en de Oekraïne, omdat strijdende de partijen aldaar de macht willen hebben over (de distributie van) olie en gas. Maar het heeft zeker ook te maken met het weglopen van haar belangrijkste klant: de automobilist. De zwakkere in de samenleving waar de VVD nog wel voor op komt.

De Tesla Model 3 is een ramp voor de VVD.

Boodschappen doen

De voormalige Russische president Mikhail Gorbatsjov was een visionair. Hij wilde het vastgelopen Rusland omvormen naar Amerikaans model, met een federale overheid die zich alleen nog maar bezig hield met 4 kerntaken: economie, defensie, emigratie en buitenlandse zaken. Op terreinen als onderwijs, justitie, media en verkeer zouden de autonome provincies meer macht krijgen, terwijl ze op de vier kerntaken minder macht kregen. De overheid moest zich niet gaan bezigen met details en futiliteiten. Het nieuwe model zou een enorm land als Rusland, met afstand het grootste land ter wereld bestuurbaar maken. Iedere Rus hetzelfde paspoort, iedere Rus betaalde met hetzelfde geld en iedere Rus kon erop vertrouwen dat het Russische leger klaarstond bij onheil. Het was zoals de Verenigde Staten van Amerika al meer dan tweehonderd jaar werkten en dat werkte in de ogen van Gorbatsjov prima. Het probleem was dat de Russen er zelf niet zo voor te porren waren en dus moest Gorbatsjov plaatsmaken voor Jeltsin. De rest is geschiedenis.

Het was een verhaal waaraan de schrijver van dit stukje even moest terugdenken toen de definitieve verkiezingsuitslag van de Europese verkiezingen bekend werd. De opkomst was met 37% weliswaar hoger dan vorige keer (36%), maar nog steeds erg laag. Ook in de rest van Europa nam niet eens de helft van de Europeanen de moeite om naar de stembus te gaan. Van de kiezers die dat wel deden stemden een fors aantal op euro-kritische of eurosceptische partijen. Die partijen nemen nu voor het eerst sinds de oprichting van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal in 1959 zitting in het Europees Parlement. De vraag is of ze iets kunnen betekenen. Ze zijn het onderling niet echt met elkaar eens: de UK Independent Party (UKIP) wil bijvoorbeeld niet samenwerken met de Nederlandse PVV en het Franse Front National vanwege hun antisemitische agenda. Het Belgische Vlaams Belang is sterk verzwakt door de opkomst van de NVa, die op zijn beurt weer niet is vertegenwoordigd in het Europees Parlement. Het Duitse Alternative für Deutschland heeft geen anti-Islam paragraaf en is weer veel gematigder dan de UKIP, maar wil daarmee wel samenwerken. Maar de aanwezigheid van deze Euro-kritische partijen is belangrijker dan de minderheid die ze vormen.

De Europese kiezer die wel de moeite heeft genomen om de gang te maken naar de stembus heeft namelijk een sterk signaal afgegeven: minder Europa in ons dagelijks leven. Minder, minder, minder! De Europese kiezer ergert zich kapot aan de maatregelen die de Europese Commissie neemt, zoals de kwaliteit van brood, de afmetingen van een hamburger en het wattage van een stofzuiger. Europa is prima in staat om de lengte van onze bankrekeningen te bepalen en de hoogte van het geluidsvolume van een MP3-speler. Daarentegen is Europa niet in staat een vuist te maken naar een oorlogszuchtige Russische president (Poetin) en nauwelijks in staat graaiende banken aan te pakken of een alternatief te zoeken voor haar immense afhankelijkheid van olie en gas. Die olie en gas is over het algemeen afkomstig uit politiek instabiele landen, of landen waar ze er nogal een bedenkelijke democratie op na houden. De EU is niet in staat tot één buitenlandbeleid. Europa steekt geen poot uit nu er aan de buitengrens een burgeroorlog dreigt. Russische soldaten nemen in hoog tempo strategische plekken in, in de Oekraïne. Want u dacht toch niet dat het zomaar een ongeorganiseerd groepje boze Oekraïense burgers waren? Nee, het zijn goed getrainde Russische soldaten die in het oosten van de Oekraïne huishouden. Deze mensen beschikken namelijk over tanks, munitie, moderne wapens en artillerie en zijn bijzonder goed georganiseerd. Dat kan nooit een groepje boze burgers zijn. Europa zou juist op die terreinen een vuist moeten maken met de vorming van bijvoorbeeld een Europees leger.

Europa is niet in staat om een dialoog aan te gaan met nieuwe machtsblokken in de wereld: Rusland en China. De EU is niet in staat om tot een gezamenlijk grensbeleid te komen, waardoor mensensmokkelaars vrij spel hebben als ze vluchtelingen in gammele bootjes naar Europa sturen. En juist op die terreinen zou de Europese burger juist meer actie willen zien. U begrijpt de opening met Mikhail Gorbatsjov: zijn model zou idealiter moeten worden ingevoerd. Europa is een feestje voor liberalen en neokapitalisme geworden. De Europese burger heeft er in het dagelijks leven niets meer aan. Het wordt eerder gezien als een probleem dan een oplossing, terwijl Europa juist een oplossing zou moeten zijn. Dat er al 70 jaar geen oorlog meer is geweest in Europa klopt ook niet helemaal: kijk maar naar het voormalig Joegoslavië in de jaren ’90 van de vorige eeuw.

De Europese kiezer heeft een signaal afgegeven: minder bemoeienis met het dagelijks leven en houd je bezig met grootse zaken. De schrijver van dit stukje heeft er zijn eigen partij op gewezen, bij het kiezen van de Europese lijsttrekker, waarin de afmetingen van een Europese hamburger als voorbeeld werd genomen. Er werd nogal lachwekkend over gedaan, want het viel allemaal wel mee. Alleen al daarom zou de schrijver van dit stukje zijn stem graag aan de SP hebben gegeven, maar de schrijver is aan zijn stand verplicht op de PvdA te stemmen en dus is de stem gegaan naar voormalig NOS-journalist Paul Sneijder. Maar de vraag is of die boodschap ooit in Brussel aan komt.